Το «μίτο της Αριάδνης» προσπαθεί να λύσει η συγκυβέρνηση ΝΔ και ΠΑΣΟΚ εξετάζοντας τον πιο ήπιο πολιτικά τρόπο με τον οποίο θα υλοποιήσει τη συμφωνία με την τρόικα για την απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων στον ιδιωτικό τομέα. Το βέβαιο είναι ότι από τις αρχές του νέου έτους, «με τον έναν ή τον άλλο τρόπο» [νομοσχέδιο, Υπουργική Απόφαση ή Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου] όπως απάντησε πρόσφατα ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας και για το θέμα των πλειστηριασμών, το προστατευτικό μέχρι σήμερα ποσοστό του 5% που ορίζει η νομοθεσία θα «σπάσει». Παράλληλα, το «πρόβλημα» της υπογραφής – έγκρισης από τον εκάστοτε υπουργό Εργασίας ή Περιφερειάρχη θα ξεπεραστεί και, έτσι, το προσωπικό μεγάλων επιχειρήσεων θα βρεθεί να είναι άμεσα εκτεθειμένο.
Πογκρόμ απολύσεων
Μάλιστα, όπως όλα δείχνουν, σε πρώτη φάση το επικείμενο μέτρο της απελευθέρωσης των ομαδικών απολύσεων θα το νιώσουν για τα καλά στο «πετσί» τους οι εργαζόμενοι στις τράπεζες. Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν ότι οι συγχωνεύσεις στον τραπεζικό κλάδο είναι βέβαιο ότι θα συνεχιστούν, όπως άλλωστε επιβεβαίωσε -και προέκρινε- πριν λίγες ημέρες ο φανατικός υποστηρικτής του μνημονίου και διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργος Προβόπουλος.
Επίσης, η απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων αναμένεται να έχει άμεση εφαρμογή σε μια σειρά επιχειρήσεων οι οποίες σήμερα απασχολούν περισσότερους από 150 εργαζομένους. Οι λόγοι είναι οι εξής: Αρκετές από τις μεγάλες, σε προσωπικό, εταιρίες επιθυμούν να προχωρήσουν σε νέα συρρίκνωση του αριθμού των εργαζομένων τους και να εκχωρήσουν τομείς δραστηριότητας τους σε τρίτους, εργολαβικά. Στα πλάνα πολλών επιχειρήσεων εξακολουθεί να υφίσταται ο στόχος της αντικατάστασης των υπαρχόντων απασχολουμένων με άλλους «φθηνότερους» οι οποίοι θα αμείβονται με τους μνημονιακούς κατώτατους μισθούς (των 510,9 ευρώ το μήνα μεικτά εάν είναι κάτω των 25 ετών ή των 586 ευρώ, εάν είναι μεγαλύτεροι ηλικιακά).
Ως παράδειγμα, συνδικαλιστικά στελέχη από το χώρο του εμπορίου, των τροφίμων και ποτών και των τηλεπικοινωνιών δείχνουν, μεταξύ άλλων, τις περιπτώσεις της Coca – Cola («3Ε»), της Vodafone, της Wind και της HOL. Στις εταιρίες αυτές ήδη καταργήθηκαν τμήματα και υπήρξαν απολύσεις κατά το χρονικό διάστημα των αμέσως προηγούμενων μηνών. Εφόσον οι ομαδικές απολύσεις είχαν απελευθερωθεί πλήρως, ορισμένες εξ αυτών των επιχειρήσεων, όπως υποστηρίζουν συνδικαλιστικά στελέχη, σίγουρα θα είχαν κάνει χρήση των νέων διατάξεων.
Στην εκτίμηση αυτή συνηγορούν και οι καταγγελίες της ηγεσίας του Συνδικάτου Εργατοϋπαλλήλων Τηλεπικοινωνιών – Πληροφορικής του νομού Αττικής (ΣΕΤΗΠ), με αφορμή την πρόσφατη περίπτωση της HOL. Σύμφωνα με το ΣΕΤΗΠ, η εργοδοσία στην HOL πριν λίγες ημέρες προχώρησε στην απόλυση όλων των εργαζομένων στο τηλεφωνικό της κέντρο και… στη συνέχεια, τους πρότεινε να επαναπροσληφθούν από άλλη εταιρεία με ορισμένου χρόνου συμβάσεις και μειωμένους μισθούς!
Τι θα αλλάξει
Τι σημαίνει, όμως, απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων; Καταρχάς, πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι σύμφωνα με το νόμο 3863 του 2010 το όριο που οι απολύσεις θεωρούνται ομαδικές καθορίζεται: α) Μέχρι 6 εργαζόμενους, προκειμένου για επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις που στην αρχή του μήνα απασχολούν από 20 έως 150 εργαζόμενους και β) σε ποσοστό 5% του προσωπικού και μέχρι 30 εργαζόμενους για τις επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις που απασχολούν περισσότερους από 150 εργαζόμενους.
Η διαδικασία για την πραγματοποίηση των ομαδικών απολύσεων περιλαμβάνει δύο φάσεις: Στην πρώτη γίνονται οι διαβουλεύσεις μεταξύ εργοδότη και εκπροσώπων των εργαζομένων. Η προθεσμία των διαβουλεύσεων είναι 20 ημέρες και αρχίζει από την πρόσκληση του εργοδότη. Για τις διαβουλεύσεις συντάσσεται πρακτικό και υποβάλλεται στον Περιφερειάρχη ή τον υπουργό Εργασίας.
Στην περίπτωση που υπάρξει συμφωνία των δύο μερών (εργοδοσίας και εργαζομένων) τότε, απλά, αυτή εφαρμόζεται. Εάν, όμως, οι δύο πλευρές διαφωνήσουν, τότε το σχέδιο καλείται να εγκρίνει –ή να απορρίψει- ο εκάστοτε υπουργός Εργασίας ή Περιφερειάρχης. Και αυτό, μέχρι σήμερα, για λόγους πολιτικού κόστους δεν ήταν εύκολο.
Για το λόγο αυτό, όπως έχει επιβεβαιώσει με απάντηση του πριν από δύο μήνες σε σχετικό ερώτημα του ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Νίκου Χουντή, ο αρμόδιος Επίτροπος Όλι Ρεν, κυβέρνηση και τρόικα -από το καλοκαίρι- συμφώνησαν να μην απαιτείται από το 2014 η υπογραφή του υπουργού Εργασίας ή του Περιφερειάρχη.
Αυτό σημαίνει ότι, με την εφαρμογή των επικείμενων αλλαγών, εάν μετά τις διαβουλεύσεις δεν θα υπάρχει συμφωνία, η επιχείρηση θα μπορεί να εφαρμόσει ως έχει το σχέδιο της περί ομαδικών απολύσεων. Άρα, στην πράξη, το προστατευτικό όριο των απολύσεων θα σταματήσει να υφίσταται.
Νάσος Χατζητσάκος
Εφημερίδα "Η Εποχή", 22/12/2013
